Αντί να ειδικεύονται αργά και μεθοδικά και να συλλέγουν εμπειρίες, οι ειδικευόμενοι γιατροί βρίσκονται σε έναν ατελείωτο αγώνα δρόμου και καλύπτουν τις αμέτρητες τρύπες του Εθνικού Συστήματος Υγείας, δουλεύοντας έως και 100 ώρες την εβδομάδα ● Αυτή η ιδιότυπη εργασιακή γαλέρα, αυτά τα πάμφθηνα εργατικά χέρια διαφυλάσσουν τα δημόσια νοσοκομεία από την κατάρρευση ● Η ειδίκευση διαρκεί 4-6 χρόνια.
Την ώρα που ο υπουργός Υγείας συνοδεία των δυνάμεων καταστολής κόβει κορδέλες στα αναγκαία ανακαινισμένα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών μεγάλων νοσοκομείων της Αττικής και μιλάει για «νέο ΕΣΥ», μόλις φύγουν οι τηλεοπτικές κάμερες η πραγματικότητα έχει άλλη όψη. Στους διαδρόμους των δημόσιων νοσοκομείων εκτυλίσσεται μια καθημερινότητα που απέχει πολύ από τις επίσημες εξαγγελίες και μοιάζει περισσότερο με μαραθώνιο αντοχής παρά με οργανωμένη λειτουργία ενός σύγχρονου συστήματος υγείας.
Ξημερώματα στα επείγοντα μεγάλου νοσοκομείου. Ασθενοφόρα φτάνουν με θόρυβο το ένα μετά το άλλο. Φορεία σχηματίζουν άτυπες ουρές στους διαδρόμους. Βαριά περιστατικά στην πλειονότητά τους. Πίσω από τις πόρτες των εξεταστηρίων περισσότερα φορεία κολλημένα το ένα δίπλα στο άλλο. Συγγενείς και φίλοι περιμένουν ανήσυχοι να φωνάξουν το επίθετο του δικού τους ανθρώπου. Κάτω από τον ψυχρό φωτισμό του νοσοκομείου ο αέρας μυρίζει αντισηπτικό και κούραση.
Από το βάθος του διαδρόμου, τρεις ειδικευόμενοι γιατροί, η μία με μπλε και άλλοι δύο με πράσινες ποδιές και το στηθοσκόπιο τυλιγμένο στον λαιμό, τρέχουν προς την έξοδο του τμήματος, ενώ από το βάθος ακούγονται σειρήνες ασθενοφόρων. Εχουν ήδη συμπληρώσει δεκαεννιά ώρες δουλειάς και συνεχίζουν. Σε λίγες ώρες θα συμπληρώσουν εικοσιτετράωρο στο νοσοκομείο. Αλλά ούτε τότε θα φύγουν. Θα συνεχίσουν κανονικά στο πρωινό πρόγραμμα της κλινικής.
«Κάποια στιγμή δεν καταλαβαίνεις αν είναι πρωί ή βράδυ», μας λέει η Βαλεντίνα Καραντάνα, ειδικευόμενη παθολογίας στο Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο «Αττικόν». Το σύστημα λειτουργεί πάνω στους ώμους της νέας γενιάς επιστημόνων που καλούνται την ώρα που θα έπρεπε να εκπαιδεύονται να εργαστούν ατελείωτες ώρες κάτω από μεγάλη πίεση προκειμένου να κρατήσουν όρθιο ένα σύστημα με ακραίες ελλείψεις προσωπικού και συνεχώς αυξανόμενες ανάγκες ασθενών.
«Οι ειδικευόμενοι γιατροί αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της καθημερινής λειτουργίας των δημόσιων νοσοκομείων», συνοψίζει μιλώντας στην «Εφ.Συν» ο Γιώργος Σιδέρης, πρόεδρος της Ενωσης Ιατρών Νοσοκομείων Αθηνών-Πειραιά (ΕΙΝΑΠ).
Οι αεικίνητοι ειδικευόμενοι γιατροί τρέχουν από τα επείγοντα στις κλινικές, παίρνουν ιστορικά, αίμα, αναλαμβάνουν όλη τη γραφειοκρατία, απαντούν σε συγγενείς, χειρίζονται μηχανήματα στο χειρουργείο, σηκώνουν τηλέφωνα. Καλύπτουν όλα τα κενά σε μόνιμο προσωπικό, που δεν είναι λίγα, αντιθέτως είναι δεκάδες χιλιάδες. Η εκπαίδευση -που θεωρητικά αποτελεί τον βασικό σκοπό της ειδικότητας- περνά σε δεύτερη μοίρα. Η καθημερινότητα που περιγράφουν στο ΕΣΥ είναι εργασιακή γαλέρα.
«Οι ώρες είναι ατελείωτες, με μέσο όρο τις 72 ώρες την εβδομάδα, που μπορεί να εκτοξευθούν στις 85, στις 90 και στις 100», περιγράφει ο Παναγιώτης Ιωαννίδης. Ο ειδικευόμενος ορθοπεδικός στο Γενικό Νοσοκομείο Νίκαιας Πειραιά μας λέει ότι ζήτημα είναι να μη δουλεύουν 5 μέρες κάθε μήνα! Οι ειδικευόμενοι στη χώρα μας είναι σε καθεστώς μόνιμης εφημερίας.
Κατάχρηση στην Ελλάδα
Ενώ όλα τα ευρωπαϊκά συστήματα υγείας βασίζονται ώς έναν βαθμό στην εργασία των ειδικευόμενων, η χώρα μας κάνει κατάχρηση του νέου επιστημονικού δυναμικού.
Ευρωπαϊκή μελέτη για τις συνθήκες εργασίας των ειδικευόμενων γιατρών που δημοσιεύτηκε πρόσφατα αποτυπώνει με αριθμούς αυτό που οι ίδιοι περιγράφουν εδώ και χρόνια ως «κανονικότητα». Η έρευνα της European Junior Doctors (REST-JD Report 2025), με περισσότερες από 6.000 απαντήσεις από 26 χώρες, δείχνει ότι οι ειδικευόμενοι στην Ευρώπη εργάζονται κατά μέσο όρο 57 ώρες την εβδομάδα, δηλαδή πολύ πάνω από το τυπικό 40ωρο και σημαντικά πάνω από το ανώτατο όριο των 48 ωρών που προβλέπει η ευρωπαϊκή οδηγία για τον χρόνο εργασίας.
Ομως η Ελλάδα αποτελεί ακραία περίπτωση. Ο μέσος εβδομαδιαίος χρόνος εργασίας των ειδικευόμενων γιατρών στη χώρα μας, σύμφωνα με τη μελέτη, φτάνει περίπου τις 72 ώρες – ο υψηλότερος ανάμεσα στις χώρες που εξετάστηκαν.
Σχεδόν όλοι οι ειδικευόμενοι γιατροί πραγματοποιούν 24ωρες εφημερίες, ενώ η πλειονότητα εργάζεται και σε νυχτερινές βάρδιες πολλές φορές τον μήνα. Το πρόβλημα δεν είναι μόνο η διάρκεια των βαρδιών. Είναι και η συστηματική υπερωρία χωρίς αποζημίωση: σχεδόν 9 στους 10 ειδικευόμενους δηλώνουν ότι δουλεύουν υπερωριακά, ενώ περίπου το 69% αυτών των ωρών δεν πληρώνεται ούτε αντισταθμίζεται με ρεπό. Σε ένα σύστημα με τεράστιες ελλείψεις προσωπικού, γερασμένο ιατρικό δυναμικό και συνεχή πίεση στις εφημερίες, σαν αυτό της χώρας μας, οι νέοι γιατροί αποτελούν την πιο ευέλικτη και την πιο φτηνή λύση.
Για τους ειδικευόμενους στη χώρα μας, που μένουν στο σύστημα υγείας από 4 μέχρι 6 χρόνια, το δίλημμα είναι υπαρκτό: Να συνεχίσουν σε ένα σύστημα απάνθρωπο που πριν καν ξεκινήσουν την καριέρα τους τους έχει εξαντλήσει ή να αναζητήσουν σε άλλες χώρες εργασία με όρους ανθρώπινους;
Στις τρεις το πρωί, πάντως, στα επείγοντα δεν υπάρχει χρόνος για τέτοιες σκέψεις.
Τα ασθενοφόρα συνεχίζουν να φτάνουν με εκκωφαντικό θόρυβο. Και οι ειδικευόμενοι ήδη τρέχουν προς την έξοδο.
Δήλωση στην «Εφ.Συν.»
Γιώργος Σιδέρης, πρόεδρος ΕΙΝΑΠ (Ενωση Ιατρών Νοσοκομείων Αθήνας-Πειραιά)
Οι ειδικευόμενοι γιατροί αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της καθημερινής λειτουργίας των δημόσιων νοσοκομείων. Εργάζονται σε συνθήκες εξαντλητικής εντατικοποίησης, τα 10ωρα είναι καθεστώς σε πολλές ειδικότητες, το ρεπό είναι άγνωστη λέξη, δεκάδες είναι οι απλήρωτες ώρες υπερωρίας, πέρα από τις εφημερίες. Το ωρομίσθιο των εφημεριών είναι εξευτελιστικό, 5,32 ευρώ την ώρα. Μαζί με αυτά οι ειδικευόμενοι καλούνται να καλύψουν κενά, να κάνουν τον τραυματιοφορέα, να κάνουν γραμματειακή υποστήριξη, ακόμα και να εφημερεύουν για κλινικές άσχετες με την ειδικότητά τους. Στην Αττική, το 40% των χειρουργικών αιθουσών είναι κλειστές, πώς θα εκπαιδευτούν οι ειδικευόμενοι των χειρουργικών ειδικοτήτων; Χρόνος για διάβασμα και εκπαίδευση, ανύπαρκτος. Καλούνται να πληρώνουν ακριβά ακόμα και για να συμμετάσχουν σε συνέδρια και σεμινάρια απαραίτητα για την εξέλιξή τους.
Ολες οι κυβερνήσεις που πέρασαν αδιαφόρησαν επιδεικτικά για τους νέους γιατρούς γιατί ακριβώς αδιαφορούν για την υγεία του λαού μας. Τους θεωρούσαν και τους θεωρούν αναλώσιμους, φτηνούς, ευέλικτους, χωρίς δικαιώματα. Μετά από χρόνια, τους θυμούνται αρχίζοντας τις γνωστές υποκριτικές κορόνες για το «brain drain» (διαρροή ταλέντων) και τους νέους επιστήμονες της χώρας.
Τα δίκαια αιτήματα της ΕΙΝΑΠ και των ειδικευόμενων της χώρας αφορούν αξιοπρεπείς συνθήκες εργασίας και ουσιαστική εκπαίδευση. Θα έπρεπε σήμερα να είναι αυτονόητες η αύξηση των θέσεων ειδικευόμενων, η επαρκής στελέχωση των νοσοκομείων, η σύγχρονη, δωρεάν επιστημονική εκπαίδευση με ευθύνη του κράτους, η τήρηση του ωραρίου και των νόμιμων ρεπό μετά τις εφημερίες, καθώς και οι αξιοπρεπείς αμοιβές. Φαίνεται ότι δεν είναι. Χρειάζεται να αγωνιστούμε».
%20(1).jpg)
0 Σχόλια