Για τρίτο συνεχόμενο μήνα καταγράφεται άνοδος στις παγκόσμιες τιμές τροφίμων, δηλώνει ο Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας του ΟΗΕ (FAO), εξαιτίας της γεωπολιτικής έντασης που έχει στο επίκεντρο της τον πόλεμο στο Ιράν. Ο Δείκτης Τιμών Τροφίμων του FAO, ο οποίος αποτυπώνει τις μεταβολές στο “καλάθι” βασικών διατροφικών προϊόντων και που αποτελούν προϊόντα διεθνούς εμπορίου, κατά τον περασμένο Απρίλιο σημείωσε άνοδο κατά 1,6% σε σχέση με τον Μάρτιο του 2026. Πρόκειται για τον τρίτο συνεχόμενο μήνα που οι τιμές καταγράφουν αύξηση.
Η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή έχει σημαντικές επιπτώσεις στο εμπόριο των λιπασμάτων και ο FAO έχει ήδη προειδοποιήσει για ελλείψεις, ενώ είχε καταθέσει συγκεκριμένες προτάσεις.
Μία από τις πρόσφατες πρωτοβουλίες τους προέδρου του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτιέρες, ένα σχέδιο για την ομαλή ρoή διακίνησης λιπασμάτων από το Στενό του Ορμούζ, σύμφωνα με το γαλλικό δίκτυο France 24, δεν προχώρησε καθώς δεν εγκρίθηκε από αρκετές χώρες.
Περισσότερες από 40 χώρες ωστόσο, μεταξύ αυτών και η Ελλάδα, μετείχαν την περασμένη εβδομάδα σε διευρυμένη τηλε-διάσκεψη των υπουργών Εξωτερικών “EU Med9”, με θέμα συζήτησης την “επισιτιστική ασφάλεια”. Μετείχαν σε αυτήν εκπρόσωποι χωρών του Αραβικού Συνδέσμου, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, των Ηνωμένων Εθνών, των Βαλκανικών κρατών, του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου και του FAO.
Ο Γενικός Διευθυντής του Οργανισμού FAO, Qu Dongyu προειδοποίησε για μια ακόμη φορά ότι η σημερινή κρίση “ξεπέρασε τα γεωπολιτικά όρια” και επηρεάζει ολοένα και περισσότερο την παραγωγή τροφίμων, το εμπόριο, τις γεωργικές εισροές και την πρόσβαση σε τρόφιμα παγκοσμίως.
Μιλώντας για τη στρατηγική σημασία των Στενών του Ορμούζ, τα οποία υπό κανονικές συνθήκες μεταφέρουν μεγάλο όγκο παγκοσμίως εμπορεύσιμου πετρελαίου, υγροποιημένου φυσικού αερίου, θείου και λιπασμάτων, έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου.
“Η συνέχιση αποκλεισμού του Στενού του Ορμούζ θα έχει επιπτώσεις στον περιορισμένο εφοδιασμό τροφίμων κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2026 και του 2027”, είπε. Το χρονικό αυτό διάστημα συμπίπτει με τις σημαντικές περιόδους φύτευσης και λίπανσης σε πολλές σημαντικές περιοχές παραγωγής. “Καμία χώρα δεν είναι «απρόσβλητη» από την τρέχουσα κρίση”, ανέφερε ο ίδιος.
Τον περασμένο Απρίλιο, σύμφωνα με το France 24, ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτέρες παρουσίασε πρόταση για την υϊοθέτηση ενός “ανθρωπιστικού διαδρόμου” για τη μεταφορά λιπασμάτων και άλλων βασικών αγαθών μέσω του Στενού του Ορμούζ.
Η πρότασή του δεν εξασφάλισε πλήρη αποδοχή. Μεταξύ άλλων προέβλεπε τη σύσταση ομάδας εργασίας του ΟΗΕ που θα διασφαλίζει την ασφαλή, ομαλή και προβλέψιμη θαλάσσια διέλευση, παρά τη σύγκρουση στην περιοχή.
Ο ΟΗΕ έχει προειδοποιήσει ότι εκατομμύρια άνθρωποι θα μπορούσαν να αντιμετωπίσουν οξεία πείνα εάν συνεχιστούν οι διαταραχές, καθώς ο αποκλεισμός πλήττει ευάλωτες χώρες όπως το Σουδάν και η Σομαλία , οι οποίες εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τα λιπάσματα για την περίοδο σποράς τους.
 |
| Ο χάρτης στο σχέδιο του ΟΗΕ για ασφαλή διέλευση πλοίων με λιπάσματα από το Στενό του Ορμούζ (πηγή: France 24) |
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, το σχέδιο για τον «Επιχειρησιακό Μηχανισμό των Hνωμένων Εθνών στο Στενό του Ορμούζ» περιλαμβάνει ένα χάρτη που περιγράφει λεπτομερώς τη “βελτιστοποιημένη εμπορική διαδρομή”. Οι ναυτιλιακοί πράκτορες που επιδιώκουν να χρησιμοποιήσουν τη διαδρομή θα υποβάλλουν πληροφορίες για τα πλοία σε μια ηλεκτρονική βάση δεδομένων. Οι παρατηρητές του ΟΗΕ που έχουν αναπτυχθεί σε λιμάνια της Σαουδικής Αραβίας, του Κατάρ, του Μπαχρέιν, του Κουβέιτ, του Ιράκ , των ΗΑΕ και του Ιράν θα επαληθεύουν το φορτίο. Τα εγκεκριμένα πλοία θα προχωρούν στη συνέχεια σε καθορισμένες ζώνες συντονισμού σε διεθνή ύδατα κοντά στο στενό, προτού λάβουν άδεια διέλευσης.
Ο μηχανισμός θα λειτουργεί σε δύο φάσεις: πρώτον, θα διευκολύνει την εξαγωγή λιπασμάτων και σχετικών πρώτων υλών από τα λιμάνια του Κόλπου καθώς η σύγκρουση θα συνεχίζεται. Στη συνέχεια, η επιχείρηση θα επεκταθεί και σε άλλες εισαγωγές βασικών προϊόντων στην περιοχή.
Tο σχέδιο του ΟΗΕ δεν όριζε το χρονοδιάγραμμα για την εφαρμογή του, αν και ο Οργανισμός υποστήριξε ότι θα “μπορούσε να συσταθεί σε επτά ημέρες”. Η πρόταση υλοποίησης εξαρτάται κυρίως από την υποστήριξη από το Ιράν και τις ΗΠΑ. O απεσταλμένος του Ιράν στον ΟΗΕ, Αμίρ Σαΐντ Ιραβάνι, δήλωσε στο “France 24” και στο PassBlue ότι η χώρα του υποστηρίζει την πρωτοβουλία του ΟΗΕ.
“Οποιοδήποτε πλοίο του ΟΗΕ – επιτρέπεται να περάσει από το Στενό του Ορμούζ, δεν υπάρχει πρόβλημα γι’ αυτό”, είπε. “Όχι μόνο για λιπάσματα, ούτε καν για πετρέλαιο και φυσικό αέριο. Όλες οι χώρες – μπορούν να υποβάλουν αίτηση, να ζητήσουν άδεια από την αρμόδια αρχή [στο Ιράν] και μπορούν να πάρουν άδεια. Μόνο οι χώρες-επιτιθέμενοι… δεν έχουν άδεια να περάσουν. Όλα τα πλοία του ΟΗΕ έχουν άδεια να περάσουν”.
Οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης στηρίζουν δημόσια το σχέδιο Γκουτιέρες. Κάτι που δεν πράττουν οι χώρες, σύμμαχοι των ΗΠΑ στον Κόλπο, όπως το Κουβέιτ, τα Ενωμένα Αραβικά Εμιράτα, η Σαουδική Αραβία και το Κατάρ. Οι ΗΠΑ αν και έχουν επίσημα ενημερωθεί για το σχέδιο του ΟΗΕ δεν απάντησαν, όπως επίσης και το Ισραήλ.
Ο χρόνος τρέχει και είναι φανερό πως οι ΗΠΑ και σύμμαχες χώρες δεν θέλουν τον ΟΗΕ στα …πόδια τους. Σύμφωνα με τον διεθνή Τύπο η προσπάθεια του Οργανισμού συνεχίζεται με ενημερώσεις για το σχέδιο. Το Παγκόσμιο Πρόγραμμα Τροφίμων (WFP), προειδοποίησε ήδη ότι 45 εκατομμύρια άνθρωποι μπορεί να οδηγηθούν σε λιμοκτονία, εάν συνεχιστεί η γεωπολιτική ένταση στον Κόλπο.
.jpg)
0 Σχόλια