Γράφει η Πολυξένη
Η πρόσφατη αιφνιδιαστική παραίτηση του βουλευτή Χαλκιδικής, Απόστολου Πάνα, από το ΠΑΣΟΚ και η άμεση παράδοση της βουλευτικής του έδρας στο κόμμα άνοιξε ξανά μια μεγάλη συζήτηση στην ελληνική κοινωνία. Το ρεπορτάζ που τον συνδέει με το πολιτικό «φλερτ» προς την πλευρά του Αλέξη Τσίπρα φέρνει στο προσκήνιο ένα βαθύ πολιτικό και ηθικό ερώτημα: Πώς θα ξαναζητήσουν την ψήφο των πολιτών βουλευτές που εγκαταλείπουν τη μάχη του κοινοβουλίου για λόγους τακτικισμού και πολιτικής σκοπιμότητας;
Από τη μία πλευρά, η κίνηση του κ. Πάνα να μην κρατήσει την έδρα ως ανεξάρτητος (όπως έχουν κάνει δεκάδες άλλοι βουλευτές στο παρελθόν) προβάλλεται ως μια πράξη τήρησης των κανόνων και σεβασμού προς το κόμμα με το οποίο εκλέχθηκε. Από την άλλη πλευρά, όμως, η κοινωνία εισπράττει μια τελείως διαφορετική εικόνα.
Το πλήγμα στην αξιοπιστία: Η κοινωνία απέναντι στην «πολιτική σκοπιμότητα»
Η παραίτηση από το βουλευτικό αξίωμα για να υπηρετηθούν μελλοντικοί πολιτικοί σχεδιασμοί δημιουργεί σοβαρά προβλήματα στη σχέση του πολιτικού συστήματος με τον πολίτη:
- Απαξίωση της λαϊκής εντολής: Οι πολίτες της Χαλκιδικής (ή κάθε άλλης περιφέρειας) δεν ψήφισαν έναν βουλευτή για να παραιτηθεί στα μισά της θητείας του επειδή διαφωνεί με τη στρατηγική της ηγεσίας του ή επειδή βλέπει το μέλλον του σε ένα άλλο πολιτικό σχήμα. Η ψήφος δίνεται για τετραετή εκπροσώπηση.
- Η αίσθηση του «προσωπικού σχεδιασμού»: Όταν ένας πολιτικός εγκαταλείπει τα κοινοβουλευτικά του καθήκοντα με το βλέμμα σε επόμενες συμμαχίες, δίνει την εντύπωση ότι η έδρα και το Κοινοβούλιο είναι απλώς «σκαλοπάτια» για την προσωπική του πολιτική επιβίωση.
- Ενίσχυση του αντισυστημισμού: Αυτές οι κινήσεις τροφοδοτούν το κυρίαρχο αφήγημα στην κοινωνία ότι «όλοι οι πολιτικοί κοιτάζουν το συμφέρον τους». Η εικόνα βουλευτών που μετακινούνται, παραιτούνται ή αλλάζουν στρατόπεδα βάσει εσωκομματικών ή παρασκηνειακών διεργασιών απομακρύνει ακόμα περισσότερο τους νέους και τους απογοητευμένους πολίτες από τις κάλπες.
Το μεγάλο ερώτημα: Πώς θα ξαναζητήσουν την ψήφο των συμπολιτών τους;
Όταν θα έρθει η ώρα των επόμενων εθνικών εκλογών, αυτοί οι πολιτικοί θα βρεθούν αντιμέτωποι με το ίδιο τους το παρελθόν. Πώς θα πείσουν τον ψηφοφόρο να τους εμπιστευτεί ξανά, όταν την προηγούμενη φορά επέλεξαν να αποχωρήσουν;
Η απάντηση που συνήθως δίνεται από το περιβάλλον αυτών των πολιτικών είναι ότι «η επιστροφή της έδρας δείχνει καθαρά χέρια και ηθική ανωτερότητα». Ωστόσο, η κοινωνία συχνά δεν βλέπει την ηθική, αλλά την απουσία πολιτικής σταθερότητας. Το να αφήνεις τη μάχη της Βουλής επειδή «δεν σου ταιριάζει πλέον το κόμμα» μπορεί να ερμηνευτεί και ως αδυναμία να παλέψεις για όσα υποσχέθηκες στους ψηφοφόρους σου μέσα στο κοινοβούλιο.
Σε μια περίοδο που η πολιτική ζωή της χώρας χαρακτηρίζεται από έντονη ρευστότητα, διασπάσεις και ανακατατάξεις, τέτοιες κινήσεις —ακόμα κι αν ντύνονται με τον μανδύα της «εντιμότητας» λόγω της παράδοσης της έδρας— κινδυνεύουν να βαθύνουν την κρίση εκπροσώπησης. Το Κοινοβούλιο δεν είναι ένας προσωρινός σταθμός, και οι πολίτες, αργά ή γρήγορα, κρίνουν αυστηρά όσους δεν τιμούν την ψήφο τους μέχρι το τέλος.

0 Σχόλια