Ρεπορτάζ: Γιώργος Κώνστας (Χανιά), Νίκος Πατούνας (Έβρος)
Λιμνοδεξαμενές που κατέρρευσαν πριν ακόμα λειτουργήσουν στα Χανιά, φράγματα Καλύβας Κομάρων και Θεραπειού στο Βόρειο Έβρο που δεν αξιοποιήθηκαν ποτέ όπως θά ’πρεπε. Συνεχίζουμε και σήμερα το οδοιπορικό μας στις δύο άκρες της Ελλάδας, σε υδραυλικά έργα που μένουν… φαντάσματα!
Χανιά: Τρύπιες λιμνοδεξαμενές
Ο κατηφορικός δρόμος από το Έλος Κισάμου προς τις δυτικές ακτές των Χανίων, προσομοιάζει περισσότερο με κεντρικό δρόμο της Αθήνας την ώρα αιχμής! Μια συνεχή και αδιάκοπη λωρίδα ενοικιαστικών ΙΧ και λεωφορείων που κατευθύνονται προς την φημισμένη παραλία του Λαφονησιού. Λίγο πριν την παραλία στον κάμπο με τα περισσότερα από 800 στρ. θερμοκηπιακών καλλιεργειών (ντομάτας κυρίως αλλά και πιπεριάς και αγγουριού), σε μικρή απόσταση από το κεντρικό δρόμο βρίσκονται δύο τεράστιες λιμνοδεξαμενές δίχως ούτε ένα λίτρο νερού! Τον χαρακτηρισμό «τα δύο νεκροταφεία» έχουν δώσει οι παραγωγοί για τις λιμνοδεξαμενές, που κατασκευάστηκαν τη δεκαετία του ΄90 με ένα ποσό της τάξης των 6 δις δραχμών και με χωρητικότητα 650.000 κυβικά νερού η κάθε μια, ενώ αρχικά προβλέπονταν μια λιμνοδεξαμενή 1.500.000 κυβικά σε άλλο σημείο. Η “Λιμνοδεξαμενή Χρυσοσκαλίτισσας” δεν λειτούργησε ποτέ καθώς λίγες εβδομάδες πριν δεχθεί το πρώτο νερό κατέρρευσε το νοτιοδυτικό της τμήμα! Η “Λιμνοδεξαμενή Αγ. Θεοδώρων” αξιοποιήθηκε μέχρι τον Ιούλιο του 2011 όταν και σε διάφορα σημεία του πυθμένα της άνοιξαν 4 πολύ μεγάλες τρύπες καθιστώντας την ανενεργή.
Περπατάμε περιμετρικά στη δεύτερη και διαπιστώνουμε πως τις κακοτεχνίες διαδέχθηκε η εγκατάλειψη, οι κλοπές στις μεμβράνες και σε άλλα υλικά, η κατάρρευση ότι έμενε όρθιο.
«Αν κάθε Μάιο είχαμε έστω 750.000 κυβικά νερού αποθηκευμένα, μας έφταναν για να καλύψουμε τις ανάγκες μας» είναι τα λόγια του Θοδωρή Ραϊσάκη, επαγγελματία αγρότη. Ο παραγωγός είναι εμφανώς αγανακτισμένος: «Αν δεν φτιαχτεί έστω η μία από τις δύο λιμνοδεξαμενές δεν έχουμε κανένα μέλλον εδώ πέρα! Από το 2000 μέχρι τώρα Δήμοι, Περιφέρειες, όλες οι κυβερνήσεις δεν κατάφεραν τίποτα. Μια μελέτη για την αποκατάσταση έστω μιας λιμνοδεξαμενής θέλει τόσα χρόνια; Μηχανικός δεν είμαι αλλά έχω κουραστεί στις υποσχέσεις. Κάθε λίγο και λιγάκι “τώρα την εκπονούμε”, “τώρα τελειώνει”. Εγώ πιστεύω ότι δεν θέλουν την παραγωγή, ούτε τους παραγωγούς».
Αν η “Λιμνοδεξαμενή Αγ. Θεοδώρων” χρησιμοποιήθηκε για 11 χρόνια, αυτή της Χρυσοσκαλίτισσας 3 χλμ. δυτικότερα δεν γέμισε ποτέ με νερό. «Ο αρχικός σχεδιασμός ήταν να γίνει πιο ψηλά μια μεγάλη λιμνοδεξαμενή, άλλαξαν τη χωροθέτηση και έκαναν δύο και βλέπετε την κατάσταση» αναφέρει ο ο πρόεδρος ΤΟΕΒ Χρυσοσκαλίτισσας, Γιάννης Μπατσάκης. «Όλα ήταν λάθος! Όλα!» υπογραμμίζει και συνεχίζει, «απαιτούνται πλέον αντλιοστάσια, νέα δίκτυα για να φέρουμε και να πάρουμε το νερό γιατί τα παλιά έχουν αχρηστευτεί μετά από τόσα χρόνια».
Κάθε καλοκαίρι ο πρόεδρος του ΤΟΕΒ γίνεται αποδέκτης παραπόνων και έντονων διαμαρτυριών από τους παραγωγούς, καθώς το νερό από τις γεωτρήσεις δεν αρκεί. «Και τι να κάνω; Πού θα βρω το νερό; Το 2026 ευτυχώς έβρεξε και γέμισε ο υδροφόρος ορίζοντας. Αυτό μας έσωσε για φέτος, αλλά του χρόνου…» σημειώνει και δεν κρύβει την απαισιοδοξία του.
Αριστερά και δεξιά του πυθμένα της λιμνοδεξαμενής της Χρυσοσκαλίτισσας η μεμβράνη είναι σκισμένη σε πάμπολλα σημεία και εκατοντάδες στύλοι για την στερέωση της είναι πεταμένοι προς κάθε κατεύθυνση. Το τοπίο είναι σεληνιακό και έχοντας χάσει κάθε ελπίδα οι ντόπιοι κάνουν καλαμπούρια μεταξύ τους ότι θα μπορούσε να μετατραπεί σε… ποδηλατοδρόμιο!
Διαφορετική – πιο αισιόδοξη – άποψη έχει ο αντιπεριφερειάρχης Νίκος Καλογερής. «Η λιμνοδεξεμανή των Αγίων Θεοδώρων παρουσιάζεται ως μεγάλη αποτυχία, ενώ μπορεί να μην είναι. Οι μεμβράνες είχαν μια διάρκεια ζωής, περίπου όσο λειτούργησε 11 χρόνια. Για αυτήν η Περιφέρεια Κρήτης έχει ολοκληρώσει τη μελέτη για την αποκατάσταση της», επισημαίνει και μας ενημερώνει πως «ο προϋπολογισμός αποκατάστασης της είναι αρκετά γενναίος, 13 εκ. ευρώ το ελάχιστο και αυτή είναι μια οικονομική επιλογή. Θα διατηρηθεί στα 700.000 κυβικά και αναζητούμε τα χρήματα. Αυτή της Χρυσοσκαλίτισσας υπάρχει ένας σχεδιασμός που θα παρακάμπτει το κομμάτι που βούλιαξε και θα μειώνει τον όγκο της αλλά δεν έχουμε καμία εγγύηση πως δεν θα βουλιάξει και η άλλη πλευρά!».
Ο αντιπεριφερειάρχης εκτιμά πως υπάρχουν προοπτικές για να αξιοποιηθεί κάποια στιγμή η λιμνοδεξαμενή των Αγίων Θεοδώρων, και μαζί με τη λιμνοδεξαμενή στο Έλος που κατασκευάζεται εδώ και 15 χρόνια, το ζήτημα της υδροάρδευσης των θερμοκηπίων στο Λαφονήσι θα αντιμετωπιστεί και ότι τουλάχιστον τα “νεκροταφεία” θα περιοριστούν σε ένα!
0 Σχόλια